De kleur van zand: een strand lezen aan zijn bron

De meeste lichte stranden ter wereld bestaan uit kwarts, het koppigste mineraal in graniet, dat de lange tocht door rivieren overleeft wanneer bijna alles wat zachter is al is afgesleten. Een dun laagje ijzeroxide verwarmt het richting beige of goud. Het felwitte zand van veel tropische eilanden is heel ander materiaal: brokjes koraal, schelpen en kalkalgen, voor een flink deel van het rif afgebeten en fijngemalen door grazende papegaaivissen.

Zwart zand komt van basalt, lava die afkoelde en door de branding werd gebroken, en daarom verzamelt het zich op vulkanische kusten als die van IJsland, Hawaï en de Canarische Eilanden. Waar het gesteente veel olivijn bevatte, kunnen de korrels olijfgroen worden, zoals bij Papakōlea op de zuidpunt van Hawaï. De roze stranden van Harbour Island op de Bahama's danken hun tint aan foraminiferen, eencellige diertjes met rode schelpjes die aanspoelen en zich mengen met het lichte koraalzand. Zand reist zelden ver, dus een strand is meestal een portret van het gesteente vlak erachter.

Op een foto werkt zand ook als reflectiescherm. Wit koraalzand kaatst licht terug in de schaduwen en is de helft van de reden dat ondiep water turquoise oogt; zwart zand slikt het op en laat het contrast over aan het schuim en de natte rand. Op een scherm is het verschil heel praktisch: een licht strand tilt de helderheid van het hele bureaublad op en laat witte icoonlabels weinig houvast, terwijl een donker strand het scherm rustig houdt en de lijn van de branding laat tekenen.