Meandry: rzeki, które nie potrafią utrzymać prostej linii
Z góry nizinna rzeka zawija się sama w siebie raz za razem, a każdy zakręt zapisuje miejsce, w którym woda naparła najmocniej.
Rzeka płynąca po płaskim terenie rzadko długo pozostaje prosta. Tam, gdzie koryto się wygina, woda po zewnętrznej stronie zakola płynie szybciej i podcina brzeg, a wolniejsza woda po stronie wewnętrznej odkłada piasek i muł. Z biegiem lat brzeg zewnętrzny się cofa, a wewnętrzny narasta, więc każdy zakręt stopniowo staje się zakrętem głębszym. Geomorfolodzy szacują długość jednego pełnego meandru na mniej więcej dziesięć do czternastu szerokości koryta, a ta proporcja zaskakująco dobrze sprawdza się od małych strumieni po wielkie rzeki.
Zdjęcia lotnicze czynią ten proces czytelnym, bo wnętrze każdego zakola jest zwykle jasne: to łachy z świeżego piasku, czasem poprzecinane łukami młodych wierzb, które znaczą dawne linie brzegowe, jedna wewnątrz drugiej. Brzeg zewnętrzny jest ciemniejszy i bardziej stromy, często podcięty, z drzewami pochylonymi nad wodą. Gdy dwa zakola rosną ku sobie, powódź w końcu przecina wąski przesmyk, a rzeka porzuca pętlę, która zostaje jako półksiężycowate starorzecze i powoli zarasta trzciną.
Z okna samolotu cały ten wzór wygląda na zamierzony, jak linia narysowana ręką, która stale zmieniała zdanie. Na ekranie przyciąga uwagę z podobnego powodu: jedna mocna, wijąca się linia na spokojnym polu zieleni lub brązu, bez horyzontu, który by ją zakotwiczył, i bez oczywistej góry czy dołu. Wzrok podąża za wodą od jednej krawędzi ekranu do drugiej, a potem, nie do końca świadomie, zaczyna od nowa.
